Top 10 Beroemde meteorietinslagen op aarde

Dagelijks komen honderden kleinere en grotere meteoroïden in onze dampkring terecht. Een meteoroïde is een stuk steen, een stuk ijs of een stofdeeltje dat door de ruimte zweeft. De meeste meteoroïden verbranden in de dampkring en zijn dan zichtbaar als een vallende ster, ook wel een meteoor genoemd. Sommige deeltjes zijn echter zo groot dat ze niet volledig opbranden en neerkomen op aarde. Dergelijke stenen noemt men meteorieten.

Een enorme inslag speelde ongeveer 66 miljoen jaar geleden een hoofdrol bij het uitsterven van de dinosauriërs en het verdwijnen van een groot deel van de soorten op aarde. De meeste meteorietinslagen zijn gelukkig lang niet zo rampzalig. Toch veroorzaken ze soms veel schade en gaan ze gepaard met luide knallen en explosies. Hieronder een lijstje van 10 bekende meteorietinslagen uit de geschiedenis.

10. De meteoriet van Peekskill

Je moet het maar voorhebben: een meteoriet die op je auto belandt. Dat gebeurde op 9 oktober 1992 in het stadje Peekskill, ten noorden van New York. Een meteoriet doorboorde toen de kofferbak van een Chevrolet Malibu en vormde een kleine krater in de oprijlaan. De auto behoorde tot de 17-jarige Michelle Knapp. De meteoriet woog 12,6 kilogram. Het is een van de best vastgelegde meteorietvallen uit de geschiedenis: de vuurbol werd door meerdere amateurcamera’s gefilmd. Knapp verdiende later geld aan de meteoriet, en ook de beschadigde auto werd een curiositeit.

9. De meteorietenregen op Park Forest

Op 26 maart 2003 kregen inwoners van Park Forest (nabij Chicago in Illinois) een bizarre “regenbui” te verwerken. Een grotere meteoroïde viel in de atmosfeer uiteen, waarna talloze fragmenten in de omgeving neerkwamen. In één bekend geval viel een stukje dwars door het dak van een woning en kwam het binnen terecht. Park Forest werd daardoor in één klap een hotspot voor meteorietenjagers.

8. De meteoriet van Barwell

De inwoners van het Engelse dorpje Barwell, nabij Leicester, konden niet genieten van een rustige kerstavond in 1965. Een meteoriet spatte uiteen in de hemel boven het dorp en een grote hoeveelheid fragmenten kwam neer op straten, tuinen en daken. De brokstukken bleken begeerde verzamelobjecten. Toen het nieuws zich verspreidde, werd Barwell overspoeld door verzamelaars die hoopten een stukje “ruimte” in handen te krijgen.

7. De Ensisheim-meteoriet

Een van de vroegst goed gedocumenteerde meteorietvallen in Europa vond plaats in Ensisheim, nabij de huidige stad Mulhouse. Op 7 november 1492, rond het einde van de ochtend, werd het plaatsje opgeschrikt door een luide knal. Ooggetuigen zagen een grote steen in een akker terechtkomen. De meteoriet woog ongeveer 127 kilogram. Het nieuws verspreidde zich snel en ook hooggeplaatste bezoekers kwamen kijken. Het overgebleven deel van de meteoriet is tot op de dag van vandaag te bezichtigen in Ensisheim.

6. De meteoriet van Toengoeska

De Toengoeska-explosie vond plaats op 30 juni 1908, nabij de Siberische Toengoeska-rivier. Er werd geen klassieke inslagkrater aangetroffen. Daarom gaat men er meestal van uit dat een meteoroïde of komeetfragment in de atmosfeer explodeerde, op enkele kilometers hoogte. De schokgolf legde een enorm bosgebied plat: bomen werden in een gigantische zone omgeblazen. Over slachtoffers bestaan geen betrouwbare, harde cijfers, mede omdat het gebied zeer dunbevolkt was. Het mysterie voedde jarenlang wilde theorieën, van geheime wapens tot een buitenaards ruimteschip.

5. De meteoriet die de dinosaurussen deed uitsterven (Chicxulub-krater)

Ongeveer 66 miljoen jaar geleden sloeg een enorme ruimtesteen in op aarde. De inslag hangt samen met een massa-extinctie waarbij een groot deel van de soorten verdween, waaronder de niet-vliegende dinosauriërs. De impactor wordt vaak geschat op grofweg 10 kilometer diameter en liet een krater achter met een diameter van circa 180 kilometer. De gevolgen waren wereldwijd: gigantische schokgolven, immense hitte, mogelijk tsunami’s en een langdurige verstoring van het klimaat doordat stof en aerosolen in de atmosfeer terechtkwamen. De Chicxulub-krater op Yucatán (Mexico) geldt als het bekendste “littekenteken” van dit moment in de aardgeschiedenis.

4. De Hoba-meteoriet

De zwaarste meteoriet die ooit op aarde werd aangetroffen, werd in 1920 ontdekt in een veld nabij de stad Grootfontein, Namibië. Een landbouwer raakte toevallig de enorme steen toen hij het land rond zijn boerderij aan het omploegen was. De meteoriet kreeg de naam van de boerderij waar hij gevonden werd: de Hoba West Farm. De ruimtesteen weegt ongeveer 60 ton en ligt nog steeds op de vindplaats. Zoals de meeste meteorieten bestaat hij uit materiaal dat zeer oud is en teruggaat tot de vroege geschiedenis van ons zonnestelsel. De eigenaar van de boerderij schonk de steen en de omliggende grond in 1987 aan de Namibische overheid. Tegenwoordig is de meteoriet een drukbezochte toeristische attractie.

3. De Barringerkrater

Een schoolvoorbeeld van een krater veroorzaakt door een grote meteoriet is te vinden in de staat Arizona (Verenigde Staten): de Barringerkrater, ook bekend als Meteor Crater. Deze krater heeft een diameter van ongeveer 1.200 tot 1.300 meter en is circa 170 meter diep. De inslag vond naar schatting ongeveer 50.000 jaar geleden plaats. De meteoriet was vermoedelijk een ijzeren ruimtesteen die bij de impact grotendeels uiteenviel en smolt. Rond de krater zijn nog altijd sporen en fragmenten van meteorietmateriaal terug te vinden.

2. De Sudburykrater

In Ontario, Canada, ligt een van de grootste en oudste bekende impactstructuren op aarde: het Sudbury Basin, in de buurt van Greater Sudbury. De inslag gebeurde ongeveer 1,8 miljard jaar geleden. De impact veranderde de geologie van het gebied ingrijpend en maakte het later ook interessant voor mijnbouw. In de regio worden al lang metalen gewonnen, waaronder nikkel. Sudbury is daardoor zowel voor geologen als voor de industrie een wereldberoemde plek.

1. De krater van Vredefort

Het plaatsje Vredefort in Zuid-Afrika ligt in het centrum van de grootste impactstructuur op aarde. De Vredefort-structuur wordt vaak in verband gebracht met een oorspronkelijke diameter van ongeveer 300 kilometer. Ze ontstond ongeveer 2 miljard jaar geleden na de inslag van een enorme ruimtesteen. Door erosie zijn de klassieke kraterwanden verdwenen. Wat wel nog duidelijk herkenbaar is, is de Vredefort Dome: een geologische koepelstructuur die ontstond doordat gesteentelagen na de inslag weer omhoog werden gedrukt. Het is een van de indrukwekkendste “littekens” die onze planeet nog draagt.