Top 10 Koudste Plekken op Aarde

10. Snag, Yukon, Canada (-63 °C)

Snag is een dorpje in Canada dat in 1947 wereldnieuws werd. Tijdens de Gold Rush was het een levendige plek, maar op 3 februari van dat jaar doken de thermometers naar een dieptepunt van -63 graden Celsius. Het is tot op de dag van vandaag de laagste temperatuur die ooit op het vasteland van Noord-Amerika is gemeten.

De lucht was destijds zo koud en stil dat mensen beweerden dat ze het geluid van hun eigen bevriezende adem konden horen kraken. Hoewel andere dorpen in de buurt ook lage temperaturen claimen, blijft de meting van Snag de enige die officieel door meteorologen is bevestigd.

9. North Ice, Groenland (-66,1 °C)

North Ice was een Brits onderzoeksstation midden op de ijskap van Groenland. In de jaren 50 werd hier een record gevestigd voor het noordelijk halfrond. Onder extreme omstandigheden maten de wetenschappers daar een temperatuur van -66,1 graden Celsius.

Het station was destijds alleen bereikbaar via gevaarlijke expedities. Hoewel Groenland tegenwoordig meer smeltgebieden kent, blijven de centrale ijsvlaktes in de winter een van de meest vijandige omgevingen op aarde.

8. Klinck Onderzoeksstation, Groenland (-69,6 °C)

Het Klinck onderzoeksstation bevindt zich diep in de Arctische cirkel. Pas jaren na de eigenlijke meting in 1991 werd dit record officieel erkend door de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO). Met een temperatuur van -69,6 graden Celsius nam Klinck de titel over van North Ice.

Dit record werd pas in 2020 definitief bevestigd na een analyse van oude weerstations. Het laat zien dat Groenland, ondanks de opwarming van de aarde, nog steeds een “koudepool” is die kan wedijveren met Siberië.

7. Verchojansk, Rusland (-69,8 °C)

Verchojansk is een van de weinige bewoonde plekken in deze lijst. De ongeveer 1.400 inwoners van dit Siberische stadje zijn wel wat gewend; in de winter is een temperatuur van -45 graden hier heel normaal. Het record van bijna -70 graden Celsius maakt het een van de koudste steden op aarde.

Het bijzondere aan Verchojansk is het extreme verschil tussen de seizoenen. In de zomer kan het er namelijk ook 30 graden boven nul worden. Dat betekent een temperatuurverschil van maar liefst 100 graden binnen één jaar.

6. Ojmjakon, Rusland (-71,2 °C)

“Ojmjakon” strijdt al decennia met Verchojansk om de titel van koudste bewoonde plek. In 1924 werd hier de onofficiële temperatuur van -71,2 graden Celsius gemeten. De inwoners leven hier op een permanent bevroren bodem (permafrost).

In het dorp bevriest de inkt in pennen en blijven automotoren vaak de hele dag draaien om te voorkomen dat ze niet meer starten. Het dagelijks leven gaat hier gewoon door, zolang het niet kouder is dan -55 graden, want dan gaan de scholen pas dicht.

5. Denali (Mount McKinley), Alaska (-73,8 °C)

Denali is de hoogste berg van Noord-Amerika. Door de enorme hoogte en de noordelijke ligging is het er het hele jaar door ijskoud. Een weerstation op de berg mat een dieptepunt van -73,8 graden Celsius.

De windchill (gevoelstemperatuur) op de berg kan zelfs dalen tot -80 graden of lager. Voor bergbeklimmers is dit een van de gevaarlijkste plekken ter wereld, niet alleen door de steile wanden, maar vooral door de dodelijke koude die binnen enkele seconden voor bevriezingsverschijnselen zorgt.

4. Dome A, Antarctisch Plateau (−82,5 °C)

Vanaf hier verplaatsen we ons naar de Zuidpool, waar de echte records vallen. “Dome A” (Argus) is het hoogste punt van de Antarctische ijskap. Hier is de lucht zo dun en droog dat de hitte van de aarde bijna ongehinderd de ruimte in kan ontsnappen.

In 2005 werd hier een luchttemperatuur van -82,5 graden Celsius geregistreerd. Wetenschappers gebruiken deze plek tegenwoordig ook om de ruimte te bestuderen, omdat de atmosfeer hier zo helder en stabiel is door de kou.

3. Amundsen–Scott Zuidpoolstation (-82,8 °C)

Dit station staat precies op de geografische Zuidpool. Het is vernoemd naar de twee ontdekkingsreizigers die als eersten deze plek bereikten. In juni 1982 maten de daar aanwezige onderzoekers een temperatuur van -82,8 graden Celsius.

Mensen die hier overwinteren, leven maandenlang in totale duisternis. Ze hebben zelfs een traditie genaamd de “300 Club”: ze gaan van een 200 graden hete sauna direct de buitenlucht in bij -100 graden Fahrenheit (-73 °C), puur om het extreme verschil te ervaren.

2. Vostok Onderzoeksstation, Antarctica (–89,2 °C)

Vostok is een Russisch onderzoeksstation dat jarenlang de absolute koudepool van de wereld was. Op 21 juli 1983 werd hier met een officiële thermometer een temperatuur van -89,2 graden Celsius gemeten. Dit is nog steeds het “Guinness World Record” voor de laagste temperatuur gemeten op de grond.

Het station ligt bovenop het Vostokmeer, een gigantisch meer dat verborgen ligt onder vier kilometer ijs. De wetenschappers die hier werken, moeten overleven in een omgeving waar metalen voorwerpen broos worden en dieselbrandstof verandert in een soort gelei.

1. Oost-Antarctisch Plateau (–98 °C)

De nummer één in “2025” is geen specifiek station, maar een gebied op het Oost-Antarctisch Plateau. Dankzij moderne satellietmetingen weten we nu dat het in kleine kuilen in het ijsoppervlak nog veel kouder wordt dan bij Vostok.

In 2018 presenteerden onderzoekers bewijs dat de temperatuur in dit gebied kan dalen tot maar liefst “-98 graden Celsius”. Dit gebeurt wanneer koude, dichte lucht in de kuilen blijft hangen onder een wolkenloze hemel. Het inademen van deze lucht zou je longen onherstelbaar beschadigen; het is de koudste natuurlijke plek op onze planeet.