Films en tv-series zijn er natuurlijk vooral om ons te vermaken, maar we pikken er onbewust ook veel van op. Soms klopt de wetenschap achter het verhaal precies, maar vaker nog nemen scenarioschrijvers een loopje met de werkelijkheid om de beelden spectaculairder te maken.
Dat is prima voor een spannende avond, zolang je maar weet wat feit is en wat fictie. Hier zijn de dingen die films ons vaak verkeerd leren.
Vuurwapens werken niet zo
In veel films vliegen mensen meters achteruit als ze worden geraakt door een kogel. De natuurkunde vertelt echter een heel ander verhaal. Volgens de wetten van de mechanica is actie gelijk aan reactie.
Als een kogel genoeg kracht zou hebben om iemand weg te blazen, zou de persoon die schiet precies hetzelfde ervaren door de terugslag. De schutter zou dan zelf ook achterover vliegen, en dat zie je op het scherm nooit gebeuren.
Laserstralen zijn onzichtbaar
Die kleurrijke lichtstralen die door een ruimteschip zoeven, zien er prachtig uit. In de werkelijkheid is een laserstraal echter volledig onzichtbaar voor het menselijk oog.
Je ziet een laser alleen als er deeltjes zoals stof of rook in de lucht hangen die het licht weerkaatsen. In het vacuüm van de ruimte is er niets om het licht te verstrooien, waardoor je de straal pas ziet als deze een object raakt.
Wetenschap heeft tijd nodig
In thrillers lijkt het alsof een vaccin tegen een dodelijk virus binnen een middag is ontwikkeld. Ook technische problemen aan een ruimtestation worden vaak binnen enkele minuten opgelost met een slimme code.
In het echte leven is wetenschap een proces van jaren. Het kost enorm veel tijd om data te analyseren, tests uit te voeren en tot een veilige doorbraak te komen. Het tempo van Hollywood is simpelweg onmogelijk.
Het DNA van dino’s klonen
Dankzij films als Jurassic Park geloven veel mensen dat we dino’s kunnen terughalen met oud DNA. DNA is echter een organisch molecuul dat na verloop van tijd simpelweg vergaat.
Zelfs onder de beste omstandigheden blijft DNA niet miljoenen jaren intact. Na die tijd is de genetische code zo beschadigd dat je er niets meer mee kunt. Zelfs de mammoet, die veel minder lang uitgestorven is, is technisch nog steeds een enorme uitdaging om te klonen.
Chloroform werkt niet in seconden
Het is een klassiek beeld: een boef houdt een doekje voor iemands mond en het slachtoffer zakt direct in elkaar. In werkelijkheid duurt het minutenlang voordat chloroform iemand volledig verdooft.
Bovendien is de dosering uiterst gevaarlijk. Te weinig doet niets, maar een fractie te veel kan al fataal zijn. Het snelle effect in films is puur bedoeld om de vaart in het verhaal te houden.
Een geluidsdemper is niet stil
Een demper op een pistool maakt in films vaak niet meer dan een zacht pjoew-geluid. In de echte wereld is een geluidsdemper vooral bedoeld om de harde knal te verminderen voor het gehoor van de schutter.
Je hoort nog steeds een flinke klap. De mechanische onderdelen van het wapen maken geluid en de kogel die de geluidsbarrière doorbreekt zorgt ook voor een hoorbare knal.
Een sigaret steekt benzine niet aan
De held die een smeulende peuk in een plas benzine gooit en wegloopt voor de explosie: het ziet er stoer uit, maar het werkt niet. Een sigaret is simpelweg niet heet genoeg om benzinedampen te doen ontbranden.
Onderzoekers hebben dit talloze keren geprobeerd en het lukt bijna nooit. Een lucifer of een aansteker is nodig om de boel echt te laten ontploffen.
Straling geeft je geen superkrachten
In strips en films veranderen mensen in superhelden na blootstelling aan radioactieve straling. De biologische werkelijkheid is helaas veel grimmiger.
Te veel straling beschadigt je cellen en je DNA. In plaats van superkrachten krijg je stralingsziekte of op de lange termijn kanker. Het is een dodelijk gevaar, geen manier om te leren vliegen.
De ruimte is doodstil
Luidruchtige explosies en brullende motoren in het heelal zijn vaste prik in sciencefiction. Maar geluid heeft lucht of een ander medium nodig om zich voort te planten.
In het vacuüm van de ruimte kunnen geluidsgolven niet reizen. Een spectaculair gevecht tussen ruimteschepen zou in werkelijkheid in absolute stilte plaatsvinden.
Radioactief materiaal gloeit niet groen
We kennen de beelden van vaten met een felgroene, gloeiende vloeistof. In de realiteit zien de meeste radioactieve stoffen eruit als gewoon metaal of grijs gesteente.
De straling zelf is onzichtbaar. Hoewel er onder specifieke omstandigheden in water een blauwe gloed kan ontstaan, is het felle neon-groen een verzinsel van de filmindustrie.
De rol van de defibrillator
In ziekenhuisseries wordt een defibrillator vaak gebruikt om een hart dat stilstaat weer te laten kloppen. Dit is medisch gezien onjuist.
Een defibrillator wordt gebruikt bij ritmestoornissen om het hart als het ware te resetten. Als het hart echt een flatline vertoont, helpt een schok niet meer. Dan zijn hartmassage en medicatie de enige opties.
5 reacties
Het idee van superkrachten in films(wel of niet door straling doet er niet toe) is niet dat men denkt dat het in het echt kan.. ik heb nooit het idee gehad dat films me zoiets wilden leren, alleen dat het iets toevoegt aan actie in films… (Voor het dino dna geldt ongeveer hetzelfde, dit zijn gewoon fantasiescenario’s) verder prima lijstje 🙂 amusant.
goed lijstje…ben alleen wel teleurgesteld…ik bedoel radio actief spul gloeit wel hoor!!!! =P
Ooit gebruikte men radium voor lichtgevende wijzers… totdat men ontdekte dat dat spul naast licht ook nog wat anders straalde.
Natuurlijk zijn er nog talloze onzinnigheden in films beweerd, zoals lemmingen die zich in een afgrond zouden storten, of dat je huid ademt: meisje dat sterft in ‘goldfinger’ (zou dus in werkelijkheid niet sterven…
Er is genoeg materiaal voor zo’n lijstje maar de makers van deze top 10 begrijpen het zelf niet helemaal. Exploderende gassen.. De gassen zijn het gevolg van de explosie, niet de oorzaak. Lasers van zichtbaar licht zijn in de praktijk altijd zichtbaar, want er zit altijd wel genoeg stof en waterdamp in de lucht. Lasers van (voor ons) onzichtbaar licht worden ook niet zichtbaar als het licht verstrooid wordt.