Er zijn van die speeches die men zich bijna woordelijk kan herinneren. Vaak weet je nog precies waar je op dat moment was toen je de woorden voor het eerst hoorde.
Overigens gaat dat niet voor alle onderstaande speeches op. Al is het maar omdat een aantal van deze legendarische toespraken al zeer lang geleden is uitgesproken!
Hieronder vind je de top 10 van meest memorabele speeches uit de geschiedenis, hersteld in hun volledige lengte met korte paragrafen en de juiste titels.
10. “The Greatest Speech Ever” – Charlie Chaplin (1940)
https://www.youtube.com/watch?v=17_KnWm-Zm4Vooropgesteld, elke speech moet je eigenlijk horen én zien voor de volledige impact. Dat gaat zeker op voor ‘The Greatest Speech Ever’ van Charlie Chaplin. Deze woorden maakten deel uit van de film The Great Dictator.
Op onnavolgbare wijze roept Charlie Chaplin op tot saamhorigheid. Soldaten van over de hele wereld zouden niet tegen – maar met – elkaar moeten strijden! Samen zouden we werk moeten maken van een betere wereld.
Zoals je uit het jaartal kunt opmaken, bevond de wereld zich aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog. In deze speech sprak Chaplin zijn zorgen uit over de verbittering die zich van vele mensen had meester gemaakt.
9. “Tear down this wall!” – Ronald Reagan (1987)
In 1987 bracht Ronald Reagan – destijds president van de Verenigde Staten – een bezoek aan Europa. Toen speelde de Koude Oorlog; een periode van vrede onder wapentoezicht tussen de kapitalistische wereld en de communistische wereld.
Op 12 juni verzorgde Ronald Reagan een legendarische toespraak bij de Brandenburger Tor. Op de achtergrond tekende zich de Berlijnse Muur af. Zijn woorden waren direct gericht aan het adres van Michael Gorbatsjov.
De voormalig secretaris-generaal van de Sovjet-Unie werd dringend verzocht om de Berlijnse Muur af te breken. Volgens Reagan was dit de eerste stap richting meer vrijheid. Het zou echter nog enkele jaren duren voordat de muur daadwerkelijk viel.
8. The lady’s not for turning – Margaret Thatcher (1980)
Met het uitspreken van de legendarische woorden ‘the lady’s not for turning’ legde Margaret Thatcher haar politieke tegenstanders het zwijgen op. Begin jaren ’80 had Groot-Brittannië te kampen met een ernstige recessie.
Zoals elke leider werd ook Thatcher regelmatig hard aangesproken op haar beleid. Meer concreet werd haar de toegenomen werkloosheid zwaar aangerekend. Met haar speech maakte Thatcher duidelijk dat ze geen duimbreedte wilde toegeven.
De speech werd geschreven door Sir Ronald Millar. Het tweetal werkte jarenlang nauw samen. Je kunt wel stellen dat het imago van de ‘ijzeren dame’ door dit soort momenten bijzonder zorgvuldig is opgebouwd.
7. Gettysburg Address – Abraham Lincoln (1863)
Dat een speech niet lang hoeft te duren om een onuitwisbare indruk achter te laten, heeft Abraham Lincoln bewezen. In 1863 sprak hij welgeteld slechts 266 woorden uit tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog.
Toen kon hij nog niet vermoeden dat deze woorden zouden worden opgenomen in het vaste lesprogramma op Amerikaanse scholen. De ‘Gettysburg Address’ gaf op treffende wijze een uiteenzetting over het conflict.
Hij sprak de woorden uit aan het graf van duizenden burgers die waren omgekomen bij de slag van Gettysburg. Voordat de fotograaf er erg in had, was Lincoln alweer van het podium afgestapt; zijn speech nam nog geen twee minuten in beslag.
6. “Ask not what your country can do for you” – John F. Kennedy (1961)
In november 1960 werd John F. Kennedy uitgeroepen tot winnaar van de presidentsverkiezingen. Hij had nipt gewonnen van zijn Republikeinse rivaal Richard Nixon en bracht een nieuwe energie naar het Witte Huis.
Tijdens zijn inaugurele rede refereerde Kennedy onder meer naar de enorme impact van de Koude Oorlog. Echter, een andere passage maakte wereldwijd veel meer indruk op de luisteraars.
Hij gebruikte de woorden: ‘ask not what your country can do for you, ask what you can do for your country’. Het Amerikaanse volk werd aangesproken op zelfredzaamheid. Kennedy speelde hiermee slim in op de collectieve ‘American dream’.
5. “It’s a small step for a man…” – Neil Armstrong (1969)
Op 20 juli 1969 sprak Neil Armstrong de legendarische woorden ‘it’s a small step for a man’. Of zei hij toch stiekem: ‘it’s a small step for man’? Het fragment is talloze malen geanalyseerd door taalkundigen.
Dat ene kleine woordje maakt namelijk een groot verschil in de betekenis van de zin. In het eerste geval vertaalt het zich als: ‘een kleine stap voor een mens, een grote sprong voor de mensheid’.
Hoe dan ook, de Amerikaanse astronaut was zojuist de ladder van de maanlander Apollo 11 afgegaan. Hij zette daarmee als eerste mens ooit voet op de maan, een moment dat live door miljoenen mensen op aarde werd gevolgd.
4. “An ideal for which I am prepared to die” – Nelson Mandela (1964)
Kun jij je de speech van Nelson Mandela na zijn vrijlating in 1990 nog herinneren? Hierin waren de krachtige woorden ‘an ideal for which I am prepared to die’ opnieuw opgenomen als herinnering aan zijn strijd.
Mandela had deze woorden echter al veel eerder uitgesproken, namelijk in 1964 tijdens het Rivonia-proces in de rechtbank. Het was toen al duidelijk dat de autoriteiten hem niet zomaar meer vrij zouden laten.
In zijn verweer maakte Mandela duidelijk dat niets of niemand hem zijn idealen zou kunnen ontnemen. Hij was bereid zijn leven te geven voor de belangen en de absolute vrijheid van de zwarte Afrikanen.
3. “We shall fight on the beaches” – Winston Churchill (1940)
In juni 1940 zetten de Duitsers voet aan de grond in Frankrijk. Voor de Europese leiders werd het pijnlijk duidelijk dat Adolf Hitler zijn plannen voor totale overheersing in een razendsnel tempo uitvoerde.
Om zijn volk gerust te stellen en de strijdlust aan te wakkeren, gaf Winston Churchill een reeks iconische speeches. Eén daarvan heeft de beroemde titel ‘We shall fight on the beaches’ gekregen.
Hij sprak deze woorden uit op 4 juni 1940. Het was onderdeel van een drieluik aan toespraken, waaronder ook ‘Blood, toil, tears and sweat’. Churchill wist met zijn retoriek de Britse moraal in de donkerste uren hoog te houden.
2. “Ich bin ein Berliner” – John F. Kennedy (1963)
Het staatsbezoek van John F. Kennedy aan West-Duitsland bezorgde de president en zijn staf vele slapeloze nachten. Europese leiders vonden Kennedy destijds nogal onervaren voor de complexe politieke situatie.
Aan de speech die de Amerikaanse president zou verzorgen, werd dan ook extreem veel tijd besteed. Ondanks de adviezen van zijn vaste schrijvers, besloot Kennedy op het laatste moment zelf met de tekst aan de slag te gaan.
Eigenhandig voegde hij de Duitse zin ‘Ich bin ein Berliner’ toe aan zijn tekst. Op dat moment wist hij nog niet dat deze spontane toevoeging wereldgeschiedenis zou schrijven en hem immens populair zou maken in Berlijn.
1. “I have a dream” – Martin Luther King (1963)
Hoewel er in 1865 officieel een einde kwam aan de slavernij, duurde het meer dan een eeuw voordat de rechten van zwarte Amerikanen echt werden gerespecteerd. In 1963 vonden er daarom diverse grote protestmarsen plaats.
Op 28 augustus 1963 eindigde een massale mars bij het Lincoln Memorial in Washington. Hier spraken in totaal 18 verschillende mensen de enorme menigte toe over burgerrechten en gelijkheid.
Eén van hen, dominee Martin Luther King jr., zei precies wat het publiek in hun hart voelde. Met de iconische woorden ‘I have a dream’ raakte King een gevoelige snaar die tot op de dag van vandaag wereldwijd nagalmt.
