Top 10 Gevaarlijkste Eten in de Wereld

Er staat eten in deze lijst waarvan iedereen wel aanvoelt dat het gevaarlijk kan zijn, denk aan apenhersenen en gefermenteerde kaas vol maden. Maar wist je dat je ook moet oppassen met rabarber, kidneybonen en cassave, gewone ingrediënten die gewoon bij de groenteboer liggen? Deze lijst rangschikt tien etenswaren die gevaarlijk worden bij verkeerde bereiding of consumptie, van mild ongemak tot potentieel dodelijk, oplopend in ernst naar nummer 1.

10. Rauwe kidneybonen

Kidneybonen bevatten van nature het eiwit fytohemagglutinine, in hoge concentraties aanwezig in rauwe of onvoldoende gekookte bonen. Volgens het “Bad Bug Book” van de Amerikaanse voedsel- en warenautoriteit FDA bevatten rauwe rode kidneybonen tussen de 20.000 en 70.000 zogeheten hemagglutinatie-eenheden, tegenover slechts 200 tot 400 na goed koken.

Al vier of vijf rauwe of onvoldoende gekookte bonen kunnen binnen een paar uur zorgen voor hevige misselijkheid, braken en diarree. Een slowcooker haalt vaak niet de temperatuur die nodig is om het gif af te breken, dus de FDA adviseert om gedroogde bonen eerst minimaal vijf uur te weken en daarna minstens dertig minuten stevig te koken voor je ze in een slowcooker verwerkt.

Vervelend dus, maar zelden gevaarlijk: de meeste mensen knappen binnen een dag weer op.

9. Rabarber

Niet meer zo algemeen bekend als vroeger, maar nog steeds gebruikt voor bijvoorbeeld gebak of compote. Rabarber heeft een mooie combinatie van zoet en zuur, al kun je dat ook letterlijk nemen: gebruik of eet nooit de groene bladeren van deze plant, alleen de stengels.

De bladeren van rabarber bevatten namelijk veel oxaalzuur, dat bij inname in grote hoeveelheden tot vergiftiging kan leiden. Mogelijke verschijnselen zijn misselijkheid, braken en nierklachten, en in zeldzame, ernstige gevallen ook toevallen en ademhalingsproblemen. Er is behoorlijk wat blad voor nodig om echt gevaarlijk te worden, maar lekker is het sowieso niet. Houd het dus bij de stengels.

8. Casu marzu

Casu marzu is de gevaarlijkste kaassoort op de planeet. Deze Italiaanse kaas van Sardinië staat ook wel bekend als “de rottende kaas”. Men laat de kaas dagenlang open rijpen, waarbij vliegen de kans krijgen om eitjes te leggen. De larven die daaruit komen, eten van de kaas, wat het fermentatieproces versnelt.

Net als rauwmelkse kazen is het produceren van casu marzu verboden bij wet, al trekt de lokale bevolking van Sardinië zich daar weinig van aan. In sommige gevallen overleven de maden het spijsverteringsproces, wat tot vervelende gezondheidsklachten kan leiden zoals (bloederige) diarree en overgeven, zelden met blijvende schade. Casu marzu staat niet voor niets ook in onze lijst van ranzigste eten in de wereld.

7. De sannakji-octopus

Deze octopus uit Korea is een verhaal apart. Geen gif deze keer, maar het gebruik wil dat sannakji zo vers wordt geserveerd dat de tentakels en zuignappen nog bewegen op het bord. Het gevaar zit hem in de bereiding zelf, of eigenlijk het gebrek daaraan: er zijn door de jaren heen daadwerkelijk gevallen bekend van mensen die stikten doordat de nog actieve zuignappen zich aan de keelwand vastzogen tijdens het slikken.

Vind je het goed als wij deze gang overslaan? Nog meer gruwelen? Lees dan onze top 10 van dieren die levend worden opgegeten.

6. De brulkikker (Afrikaanse ossenkikker)

Reis je ooit af naar het zuidelijk deel van Afrika, dan kom je de Afrikaanse ossenkikker als lokale delicatesse tegen, vooral in Namibië bekend als “efuma” of “omafuma”. Wordt de kikker niet op het juiste moment in zijn levenscyclus of niet goed bereid gegeten, dan bevat hij een gif dat lokaal bekendstaat als oshiketakata.

Dit gif veroorzaakt doorgaans tijdelijk nierfalen en een branderig gevoel bij het plassen, wat al een aardig hoge prijs is voor een maaltijd. Bronnen zijn het er niet helemaal over eens hoe gevaarlijk het precies is: in de meeste gevallen is snel medisch ingrijpen genoeg om er weer bovenop te komen, maar er zijn ook meldingen van ernstiger gevallen.

5. Apenhersenen

In de film “Indiana Jones and the Temple of Doom” zit een beroemde scène waarin Indiana Jones zich tegoed doet aan gekoelde apenhersenen. Puur fictie natuurlijk, maar in delen van de wereld, met name Azië, worden apenhersenen daadwerkelijk als delicatesse beschouwd.

Staat het toch op het menu bij jouw lokale traiteur, dan raden we je af om hiervan te bestellen. Apenhersenen kunnen namelijk een prionziekte veroorzaken die lijkt op de ziekte van Creutzfeldt-Jakob, dit door de grote overeenkomsten tussen apen-DNA en menselijk DNA.

De blootstelling via voeding is wereldwijd zeldzaam, maar eenmaal geïnfecteerd is deze ziekteklasse vrijwel altijd dodelijk en onbehandelbaar, wat apenhersenen ondanks de kleine kans hoog op deze lijst zet.

4. Wilde paddenstoelen

Gebakken in knoflookboter met wat Provençaalse kruiden, of verwerkt in een pastasaus: paddenstoelen zijn heerlijk. Het gevaar zit hem in het idee dat je tijdens een boswandeling zomaar wilde paddenstoelen kunt plukken en op het oog kunt bepalen welke geschikt zijn voor consumptie.

Zelfs ervaren paddenstoelenkenners hebben soms moeite om de subtiele verschillen te zien tussen een eetbare soort en iets als de groene knolamaniet, een van de giftigste paddenstoelen ter wereld en verantwoordelijk voor het merendeel van de dodelijke paddenstoelvergiftigingen wereldwijd. Trek dus nooit zonder een zeer ervaren gids het bos in met het plan om je eigen paddenstoelenmaaltijd te verzamelen.

3. (De wortel van) de cassave

De wortel van de cassaveplant wordt gebruikt om tapioca van te maken. Kroepoek is een alledaags product waar tapiocameel in verwerkt wordt, en ook binnen diëten speelt tapioca vaak een rol.

Als de cassavewortel niet goed wordt bereid, kan die blauwzuur (cyanide) produceren, een sterk gif. Bij acute vergiftiging kan dit al binnen enkele uren fataal aflopen, en in delen van Afrika waar cassave een basisvoedsel is en soms onvoldoende wordt verwerkt, komt ook een chronische zenuwaandoening voor die bekendstaat als konzo. Wil je dus een gezonde portie koolhydraten binnenkrijgen, zorg er dan voor dat de cassave op de juiste manier is gekweekt en bij de bereiding goed is geweekt en gekookt om het gif af te breken.

2. Ackee-fruit

Dit fruit komt oorspronkelijk uit West-Afrika en vond via de slavenhandel zijn weg naar Jamaica, waar het tegenwoordig het nationale fruit is. Rijp ackee-fruit kan zowel rauw gegeten als in traditionele gerechten verwerkt worden.

Het gevaar zit in het onrijpe fruit en de grote zwarte zaadjes, die het gif hypoglycine bevatten. Eenmaal binnengekregen kan dit gif een aandoening veroorzaken die bekendstaat als de Jamaicaanse braakziekte: zware ondersuikers, hevig braken en in de ernstigste gevallen coma of overlijden, met name bij kinderen zijn er door de jaren heen dodelijke gevallen gedocumenteerd. Pas als de vrucht vanzelf openbarst en volledig rijp is, is het gele vruchtvlees veilig om te eten.

1. De fugu (kogelvis of blowfish)

Deze vis is een prijzige delicatesse in Japan. Wanneer hij op de juiste wijze is gefileerd en geprepareerd, is er niets aan de hand. Japanse koks kunnen zich zelfs specialiseren in het fileren van deze ene vis, waarbij elk onderdeel precies wordt verwijderd en apart gehouden om vergissingen te voorkomen.

Gaat het toch mis, dan loopt dat in de meeste gevallen fataal af. Bepaalde delen van de fugu bevatten het gif tetrodotoxine, dat je spieren laat verkrampen en de ademhaling stillegt. Extra onprettig detail: er bestaat geen tegengif tegen tetrodotoxine, artsen kunnen alleen ondersteunende zorg bieden, zoals beademing, tot het gif is uitgewerkt. Van alle etenswaren op deze lijst is dit degene waarbij één verkeerde messneep van de kok het snelst fataal kan aflopen, wat de fugu tot de meest gevaarlijke maakt.

Bronnen: FDA (Bad Bug Book), Centre for Food Safety Hongkong, en berichtgeving over regionale delicatessen via onder meer Face2Face Africa en The Fact Site.