De vraag naar elektrische energie blijft wereldwijd groeien, en daarmee ook de noodzaak voor enorme krachtcentrales. Of het nu gaat om het verbranden van fossiele brandstoffen, het splitsen van atomen of het temmen van machtige rivieren: de techniek achter deze giganten is indrukwekkend.
In deze lijst voert waterkracht de boventoon. Deze vorm van energieopwekking is niet alleen “schoon” omdat er geen CO2 vrijkomt, maar ook omdat de schaal waarop het kan gebeuren ongeëvenaard is. Hoewel de basislijst uit 2020 nog grotendeels staat, zijn er bij de kerncentrales en windparken belangrijke ontwikkelingen die de ranglijst beïnvloeden. Hieronder vind je de tien grootste energiecentrales ter wereld.
10. De Grand Coulee Dam (USA)
In de Amerikaanse deelstaat Washington vormt de Grand Coulee-dam in de Columbiarivier de grootste energiebron van de Verenigde Staten. De centrale wekt een indrukwekkend hydro-elektrisch vermogen van 6809 megawatt op.
De dam is 168 meter hoog en bijna 1,6 kilometer lang. Naast het leveren van stroom aan miljoenen huishoudens, is de dam essentieel voor de irrigatie van de omliggende landbouwgronden en het beheersen van het waterniveau. Het blijft een icoon van Amerikaanse civiele techniek.
9. De kerncentrale van Kori (Zuid-Korea)
Kori is de grootste nucleaire faciliteit van Zuid-Korea. Door de toevoeging van moderne Shin Kori-reactoren is het operationele vermogen gestegen naar ongeveer 7400 megawatt. De rangschikking van deze centrale verschuift regelmatig omdat oude reactoren worden ontmanteld terwijl nieuwe, krachtigere exemplaren in gebruik worden genomen.
De modernste reactoren op deze site zijn volledig van Zuid-Koreaanse makelij en leveren elk 1400 megawatt. Hiermee bewijst Zuid-Korea een wereldleider te zijn in geavanceerde nucleaire technologie.
8. De kerncentrale van Kashiwazaki-Kariwa (Japan)
Met zeven reactoren en een potentieel vermogen van 7965 megawatt is dit de krachtigste kerncentrale ter wereld. De geschiedenis van de site is bewogen; aardbevingen in 2007 en 2011 zorgden ervoor dat de centrale lange tijd volledig stil lag voor veiligheidsupgrades.
Begin 2026 is Japan echter officieel gestart met het heropstarten van de installaties. Na jaren van stresstests en het verhogen van de dijken herneemt deze gigant zijn plek in de wereldtop van energieproducenten.
7. De windkrachtcentrale van Jiuquan (China)
In de winderige provincie Gansu ligt het grootste windpark ter wereld. Waar de capaciteit voorheen rond de 8000 megawatt lag, is het park inmiddels doorgegroeid richting de 10.000 megawatt, met een einddoel van maar liefst 20.000 megawatt.
Het park ligt nabij de Gobiwoestijn, een ideale plek voor windenergie. De grootste uitdaging blijft de afstand tot de grote steden aan de kust, waardoor enorme hoogspanningslijnen nodig zijn om de groene stroom naar de gebruikers te transporteren.
6. De Tucurui Dam (Brazilië)
Midden in het Braziliaanse regenwoud temt de Tucurui-dam de rivier Tocantins. Met een vermogen van 8370 megawatt is deze waterkrachtcentrale onmisbaar voor de regio, vooral voor de energie-intensieve aluminiumindustrie.
De dam is in totaal 12,5 kilometer lang en vormt een gigantisch stuwmeer van 45 kubieke kilometer. Het project laat zien hoe Brazilië zijn enorme natuurlijke rijkdommen inzet om in de enorme behoefte aan elektriciteit te voorzien.
5. De Guri Dam (Venezuela)
Venezuela herbergt met de Guri-dam een van de krachtigste waterkrachtcentrales ter wereld. De generatoren, aangedreven door de Caronirivier, wekken tot 10.235 megawatt op. De dam is in de loop der jaren verhoogd naar 162 meter om aan de stijgende energievraag te voldoen.
De centrale is verantwoordelijk voor ongeveer een derde van de totale stroomvoorziening van het land. Hoewel de techniek indrukwekkend is, maakt de afhankelijkheid van deze ene dam de energievoorziening van het land kwetsbaar tijdens periodes van extreme droogte.
4. De Belo Monte Dam (Brazilië)
De Belo Monte-dam op de Xinturivier is de grootste waterkrachtcentrale die volledig op Braziliaans grondgebied ligt. Met een vermogen van 11.233 megawatt voorziet deze centrale in de enorme behoefte van de groeiende Braziliaanse economie.
Hoewel de bouw gepaard ging met veel protesten vanwege de impact op het regenwoud en lokale gemeenschappen, levert de dam inmiddels op volle kracht hernieuwbare energie. Brazilië haalt hiermee een groot deel van zijn stroom uit waterkracht.
3. De Xiluodu Dam (China)
In het westen van China staat de indrukwekkende Xiluodu-dam. Met 13.860 megawatt is dit een van de modernste waterkrachtcentrales ter wereld. De boogvormige dam is 286 meter hoog en staat in een diepe kloof van de Jinsharivier.
Naast het opwekken van elektriciteit is de dam cruciaal voor het beheersen van overstromingen en het verbeteren van de scheepvaart stroomafwaarts. Het project is een bewijs van China’s ongekende capaciteit om grootschalige infrastructuur te bouwen in uitdagend terrein.
2. De Itaipu Dam (Brazilië / Paraguay)
De Itaipu-dam is een uniek samenwerkingsproject op de grens van Brazilië en Paraguay. De centrale heeft een vermogen van 14.000 megawatt, verdeeld over twintig generatoren. Omdat beide landen een andere netfrequentie gebruiken (50Hz vs 60Hz), moet een deel van de stroom worden omgevormd.
Paraguay wekt met deze dam zoveel stroom op dat het land het grootste deel verkoopt aan Brazilië. De dam is bijna 8 kilometer lang en wordt beschouwd als een van de zeven wonderen van de moderne wereld.
1. De Drieklovendam (China)
De onbetwiste nummer één is de Drieklovendam in Centraal-China. Met een vermogen van 22.500 megawatt is dit de grootste energiecentrale op aarde. De dam in de Jangtse-rivier is 2,3 kilometer lang en heeft een stuwmeer van maar liefst 660 kilometer lengte.
Hoewel de centrale een gigantische hoeveelheid “schone” energie produceert, was de prijs voor mens en milieu hoog: meer dan 1,2 miljoen mensen moesten verhuizen en vele historische plekken verdwenen onder water. Het blijft de meest imposante energiereus die de mensheid ooit heeft gebouwd.
