Hieronder vind je een overzicht van de tien ‘grootste’ Italianen volgens het tv-programma Il più grande Italiano di tutti i tempi. Deze show op Rai 2 was gebaseerd op het Duitse concept Unser Besten (zelf weer geïnspireerd door de Britse ‘100 Greatest Britons’). Door middel van publieksenquêtes probeerde men te bepalen wie de meest invloedrijke of beste Italiaan aller tijden was.
1. Leonardo da Vinci (81% van de stemmen)
Schilder, beeldhouwer, architect, anatoom, uitvinder en ingenieur
Leonardo da Vinci (1452–1519) geldt als hét ultieme voorbeeld van een ‘uomo universale’ uit de Renaissance. Met wereldberoemde werken als de Mona Lisa en Het Laatste Avondmaal zette hij de toon voor de westerse kunstgeschiedenis. Daarnaast was hij een visionair uitvinder en onderzoeker die eeuwen vooruitliep op zijn tijd, met schetsen van bijvoorbeeld ‘vliegmachines’ en gepantserde voertuigen.
2. Giuseppe Verdi
Operacomponist
Giuseppe Verdi (1813–1901) is een van de meest gevierde componisten van romantische Italiaanse opera. Zijn muziek, waaronder La Traviata, Rigoletto en Aida, bezorgde hem een onsterfelijke reputatie. Verdi’s werk wordt niet alleen geprezen om zijn melodische rijkdom, maar ook om de diep menselijke thema’s die hij in zijn opera’s wist te verwerken.
3. Giovanni Falcone en Paolo Borsellino
Magistraten en helden in de strijd tegen de maffia
Giovanni Falcone (1939–1992) en Paolo Borsellino (1940–1992) waren prominente Italiaanse antimaffiarechters en -aanklagers. Hun gezamenlijke onderzoek leidde tot het ‘maxiproces’ (1986–1987) tegen de Siciliaanse maffia. Ze betaalden daarvoor de hoogste prijs: beiden kwamen in 1992 om bij bomaanslagen van de Cosa Nostra. Vandaag de dag worden Falcone en Borsellino in Italië (en daarbuiten) geëerd als symbolen van moed, rechtvaardigheid en integriteit.
4. Galileo Galilei
Wiskundige, natuurkundige en astronoom
Galileo Galilei (1564–1642) staat bekend als ‘de vader van de moderne astronomie’ en ‘de vader van de moderne natuurkunde’. Hij verbeterde de telescoop, deed baanbrekende waarnemingen (zoals de manen rond Jupiter) en verdedigde het heliocentrische wereldbeeld van Copernicus. Zijn inzichten brachten hem echter in conflict met de Kerk, wat resulteerde in een veroordeling wegens ketterij. Niettemin legde Galileo de basis voor de wetenschappelijke revolutie.
5. Totò
Acteur en komiek
Totò, geboren als Antonio de Curtis (1898–1967), was een van de populairste Italiaanse komieken van de 20e eeuw. Hij speelde in talloze films en theaterstukken en werd geliefd om zijn onvervalste Napolitaanse humor en mimiek. Totò’s films, vaak een mix van satire en slapstick, behoren tot het culturele erfgoed van Italië.
6. Laura Pausini
Zangeres
Laura Pausini (1974) brak internationaal door in 1993, toen ze met La solitudine het Festival van Sanremo won. Sindsdien groeide ze uit tot een van de bestverkopende en bekendste Italiaanse zangeressen in de wereld, met hits in meerdere talen (Italiaans, Spaans, Engels). Ze won diverse prijzen, waaronder Grammy Awards, en wordt geroemd om haar krachtige stem en meeslepende ballads.
7. Anna Magnani
Actrice
Anna Magnani (1908–1973) wordt beschouwd als een van de grootste Italiaanse actrices ooit. Ze werd bekend door neorealistische films als Roma città aperta (1945) en won later een Oscar voor haar rol in The Rose Tattoo (1955). Haar intense, naturelle acteerstijl en haar vertolking van sterke, vaak eenvoudige vrouwen hebben een blijvende indruk achtergelaten op de internationale cinema.
8. Luigi Pirandello
Schrijver en toneelauteur
Luigi Pirandello (1867–1936) was een Italiaanse Nobelprijswinnaar Literatuur (1934) en bekend om zijn vernieuwende theaterstukken zoals Sei personaggi in cerca d’autore (Zes personages op zoek naar een auteur). Met thema’s als identiteit, schijn versus werkelijkheid en de relativiteit van waarheid beïnvloedde hij latere generaties toneelschrijvers en romanciers wereldwijd.
9. Enrico Fermi
Natuurkundige
Enrico Fermi (1901–1954) is een van de meest toonaangevende natuurkundigen van de 20e eeuw. Hij legde de grondslag voor de kernfysica en was betrokken bij de eerste kernreactor. Fermi ontving in 1938 de Nobelprijs voor de Natuurkunde voor zijn werk aan kunstmatige radioactiviteit en zijn ontdekkingen rond het bestaan van nieuwe elementen. Zijn naam leeft voort in de eenheid ‘fermi’ (een lengtemaat in de kernfysica) en in de beroemde Fermi-paradox over buitenaards leven.
10. Dante Alighieri
Dichter
Dante Alighieri (1265–1321) wordt beschouwd als de ‘vader van de Italiaanse taal’. Zijn meesterwerk, de Divina Commedia (Goddelijke Komedie), is van onschatbare invloed geweest op de wereldliteratuur. In dit epische gedicht beschrijft Dante een reis door de hel (Inferno), de louteringsberg (Purgatorio) en de hemel (Paradiso). Dante’s poëzie en taalgebruik hebben de Italiaanse cultuur en identiteit diepgaand gevormd.
