Fossielen tonen aan dat veel dinosaurussen geen kale schubbenhuid hadden, maar veren of haarachtige filamenten droegen. Vooral bij kleinere soorten zorgt dit voor een totaal ander beeld; een pluizige jas maakt een roofdier direct minder angstaanjagend en meer herkenbaar als een vroege verwant van de moderne vogel.
Dit inzicht heeft de manier waarop paleontologen naar deze dieren kijken volledig veranderd. De veren dienden waarschijnlijk niet alleen voor isolatie tegen de kou, maar ook voor camouflage of om indruk te maken op soortgenoten. En ze zien er ook een stuk schattiger uit dan ze in de films worden afgebeeld!
1. Mei long
De Mei long staat bekend om een bijzonder compleet fossiel dat in een opvallende houding is gevonden. Het dier ligt opgekruld met zijn kop onder een voorpoot, een positie die exact overeenkomt met de manier waarop moderne vogels slapen.
De naam van deze dinosaurus betekent slapende draak. De vondst van het 125 miljoen jaar oude fossiel biedt wetenschappers een zeldzaam kijkje in het rustgedrag van deze dieren en bevestigt de sterke biologische band tussen dinosaurussen en vogels.
2. Psittacosaurus
De Psittacosaurus valt op door zijn ronde kop, papegaaiachtige snavel en stijve borstelharen op de staart, een bijzondere mix van reptielachtige en vogelachtige kenmerken.
Dankzij een uitzonderlijk goed bewaard gebleven fossiel hebben onderzoekers zelfs het kleurpatroon kunnen reconstrueren. Het dier maakte gebruik van tegenkleuring: een donkere rug en een lichtere buik.
3. Microraptor
De Microraptor was een kleine effectieve jager met een opvallend kenmerk: hij had veren op zowel zijn voor- als achterpoten, wat hem vier vleugels gaf. Onderzoek naar fossielen wijst uit dat zijn verenkleed waarschijnlijk een donkere, iriserende glans had, vergelijkbaar met dat van een moderne raaf.
4. Shuvuuia
De Shuvuuia is een opvallende verschijning binnen de dinosauruswereld. Onderzoek naar de schedel en de gehoorstructuren wijst erop dat dit dier over een uitzonderlijk gehoor beschikte en zeer goed kon zien bij weinig licht, vergelijkbaar met de eigenschappen van een moderne uil.
Naast deze zintuiglijke aanpassingen heeft de Shuvuuia opvallend korte armen met aan elke zijde één stevige klauw.
5. Kulindadromeus
De Kulindadromeus is een belangrijke vondst voor de wetenschap, omdat deze planteneter aantoont dat veren niet alleen voorbehouden waren aan roofdinosaurussen. Bij fossielen van dit dier zijn zowel schubben als haarachtige en veerachtige structuren aangetroffen.
De ontdekking van de Kulindadromeus bewees dat de dinosauruswereld veel diverser gevederd en behaard was dan voorheen werd aangenomen.
6. Minmi
De Minmi bewijst dat een dinosaurus geen veren nodig heeft om een sympathieke indruk te maken. Deze relatief kleine ankylosauriër was ongeveer 2,5 tot 3 meter lang en bedekt met pantserplaten, waardoor het dier wel wat weg had van een wandelende helm.
7. Europasaurus
De Europasaurus is een bijzonder geval van eilanddwerggroei. Terwijl zijn verwanten, de reusachtige sauropoden, tientallen meters lang werden, bleef deze dinosaurus steken op ongeveer 6 meter. Hij leefde op eilanden in wat nu Duitsland is, waar beperkte middelen zorgden voor een compacter formaat.
Het resultaat is een langnek die, vergeleken met zijn enorme neven, bijna handzaam oogt.
8. Micropachycephalosaurus
Met een lengte van ongeveer een meter is de Micropachycephalosaurus een van de kleinste bekende Saurischia. Hij behoort tot de groep van dikkopsauriërs en liep op zijn achterpoten.
9. Unaysaurus
De Unaysaurus is een vroege voorouder van de bekende langnekken en werd ontdekt in Brazilië. Met een lengte van ongeveer 2,5 meter liep hij waarschijnlijk op twee poten, waardoor hij een stuk beweeglijker was dan de latere reuzen.
10. Compsognathus
De Compsognathus was lang het boegbeeld van de kleinste dinosaurussen. Met het formaat van een kip en een slanke, wendbare bouw was deze jager vooral gericht op kleine prooien.
Hoewel films hem vaak neerzetten als een gevaarlijke mini-dreiging, was het in werkelijkheid waarschijnlijk een nerveus dier dat snel wegschoot bij naderend gevaar. Het is een dinosaurus die je eerder vanuit je ooghoek zou zien wegritselen dan dat hij de confrontatie met iets groters zou opzoeken.
